Doğal çiçeklerimiz

/ 1 Haziran 2018 / / yorumsuz
Doğal çiçeklerimiz

Büyüyen şehirler ve ekonomik gelişmeyle birlikte pek çok inşaat ve yapım faaliyetlerimiz doğal arazilerin, verimli toprakların daralmasına ve bunların üzerinde yayılış gösteren doğal çiçeklerin geri dönüşümsüz bir şekilde yok olmasına sebep olmaktadır. Oysa ekolojik açıdan bakarsak şehirlerde sağlıklı bir yaşam sürmek, iklim değişikliğine adaptasyon sağlamak, tarlalardan verimli ürün almak, ağaçları korumak, doğal çiçekler ile onların nektar ve polenleriyle beslenen böcek dengesi ile mümkündür.

Bununla birlikte gelişen şehirlerde park ve bahçe peyzaj uygulamaları, yol kenarları ve refüjlere çim, çalı ve ağaç uygulamaları maalesef doğal çiçekleri koruyacak şekilde dizayn edilmemektedir. Halbuki ülkemiz, zengin bitki biyolojik çeşitliliği ile kıta özelliği gösteren çok güzel doğal çiçeklere sahiptir.

Şehir merkezlerinin dışına yayılan konutlaşma ve sanayileşme faaliyetleri buralardaki doğal çiçeklerin yayılış alanlarının yok olmasına yerine çoğunlukla ithal türlerle peyzaj uygulamaları ve çim kaplama yapılmasına neden olmaktadır. Benzer şekilde genişleyen yol kenarlarında da uygulanan peyzaj çalışmaları nedeniyle doğal çiçekler için sürekli olarak arazilerin daraldığını izleyebilirsiniz. Şehirlerde hepsi birbirine benzeyen parklar ve rekreasyon alanları oluşturulmakta, bölgeye özgü kendi doğal çiçeklerimizin, ağaç ve çalı türlerimizin varlığına gereken önem gösterilmemektedir. Özellikle çimlerle gelen istilacı bitki tohumları, doğal olarak yayılış göstermesi gereken doğal peyzajı ve ekolojik hizmetleri olan doğal çiçekleri yok etmektedir.

Doğal çiçeklerin yok oluşu, varlığı bu çiçeklerin polen ve nektarlarına bağlı olan, ekolojik açıdan meyve ve tahılların tozlaşmasını sağlayan, ağaç ve fidanlara zararlı böcekleri dengede tutan arılar ve kelebekler gibi yararlı böcekleri ortadan kaldırmaktadır. Böcekler ve larvaları aynı zamanda kuşların temel besinini meydana getirir. Çiçek ve böcek dengesi bozulan sahalarda böcekleri kontrol altında tutmak için kimyasal ilaçlama yapılmasına gerek duyulur. Çimler üzerinde baskın hale gelen alerjen tohumları olan bitkilerin rüzgarla havaya karışan polenleri ve tohumları insanlarda alerjik etki yaparlar. Doğal çiçeklerin tohum ve polenleri böcekler ve kuşlar vasıtasıyla kontrol altında tutularak alerjenlerden korunma sağlanır.

Yapılan bir araştırmada tarlaların etrafında doğal çiçeklerin yayılış göstermesinin tahıl kalitesinde artışa neden olduğu tespit edilmiştir. Doğal çiçeklere gelen arılar tozlaşmayı sağlayarak tarladaki ürün kalitesini artırmaktadır. Ayrıca, doğal çiçeklerin yaygın olduğu sahalarda görülen uğur böcekleri gibi bazı kınkanatlı böceklerin en önemli besinini bitki zararlıları oluşturmaktadır.

Doğal çiçekler mevsimine göre açarlar ve iklim değişikliğine adaptasyonları çok daha güçlüdür. Sulama ihtiyaçları yoktur. Su kaynaklarının azaldığı şehirlerimizde suyun korunması için doğal peyzajın korunması gerekir. Doğal çiçeklerin oluşturduğu çayırlarda yetişen otlar hayvan besini olarak da çok besleyici ve faydalıdır.

Oldukça geniş alanların kaplandığı çim sahaların sebep olduğu ekolojik sorunlar ile doğal bitki çayırlarının varlığı ile kazanılacak ekolojik yararların acilen analiz edilmesi ve bu konuda yasal tedbirler alınması gerekmektedir. İklim değişikliğinin ortaya çıkaracağı sorunlar ve iklim değişikliğine adaptasyon ancak doğal sistemlerin korunmasıyla sağlanabilir.

Etiketler
Serap KANTARLI

Doğa ve Sürdürülebilirlik Derneği kurucusu ve yönetim kurulu başkanıdır. 1994 yılında Çevre Bakanlığında Biyolog olarak göreve başladı. Meslek kariyeri boyunca çevre yönetimi ve doğa koruma konularında hem mesleğinde hem de gönüllü olarak çok sayıda proje, yayın ve kampanya çalışmalarına katıldı. 1999-2017 yılları arasında Türkiye Tabiatını Koruma Derneğinde gönüllü olarak aktif görevlerde bulundu, 2009-2017 tarihleri arasında Genel Başkan Yardımcılığı, aynı zamanda 2010-2018 yılları arasında Tabiat ve İnsan dergisi sorumlu yazı işleri müdürlüğü yaptı. Halen Çevre ve Şehircilik Bakanlığında Su ve Toprak Kirliliği İzleme Şube Müdürü görevine devam etmektedir.